De Russen.

De Russen.

by

Het ontwikkelen van een politieke bewustwording tijdens de koude oorlog is niet erg bevordelijk voor het beeld dat men zich vormt van de zogeheten tegenpartij, aan welke zijde dan ook.

Mijn kritische karaktertrekje -menigmaal abusievelijk aangezien voor dwarsigheid- heeft mij er desondanks altijd van weerhouden om ‘de Russen’ als zijnde het rode gevaar geheel af te schrijven en er oprecht bang voor te zijn zoals sommigen in onze westerse maatschappij.
De nieuwsgierigheid naar het russische volk bleef echter onbeantwoord en beperkte zich hooguit tot het bestuderen van een russisch kookboek en het roken van Pravda shag.
Toegegeven, kookboeken heb ik van over de hele wereld en de Pravda shag had een prachtig zwarte verpakking met een rode ster, paste uitermate goed bij mijn outfit destijds.

Terug naar het onderwerp, de Russen.
Redelijk vrij van vooroordelen, zijn we tijdens ons korte verblijf in Rusland de bevolking gaan observeren om ons een beeld te vormen van wie ze zijn, hoe en wat.
Ik zeg redelijk vrij, want uiteraard heb je toch een beeld in je hoofd van

Hooggeblondeerde vrouwen met een make-up keuze die ikzelf met mijn mannelijke onbeholpenheid met gemak smaakvoller in zou kunnen vullen. Wat de mannelijke helf van de bevolking betreft bestaat uiteraard het beeld van de moderne mercedes rijdende kozak met een litteken op zijn wang en een zwart kunstlederen jasje aan dat ontsiert is door de bult die het wapenholster er in gedrukt heeft.
Sint Petersburg heeft ons niet een van bovengenoemde stereotypen kunnen presenteren. Over het algemeen is wel te stellen dat het vrouwvolk dat zekere etablissementen bevolkt in de westerse landen geenzins representatief is voor de achtergeblevenen. Integendeel, de straten en boulevards van Sint Petersburg weet zich gesierd door wonderschone dames die qua uitdossing -de weersomstandigheden volledig negerend- niet zouden misstaan op menig catwalk.

Bij geen van de heren heb ik de befaamde ontsierende bult kunnen ontdekken. Ook het kunstlederen jasje blijkt meer een hollywood karakterzetting te zijn, zodra ik meende er een gespot te hebben bleek het echt leder. Maar steeds weer zonder de bult.
Verder naar het noorden van Rusland blijkt er dan toch een zweem van het stereotype dat we inmiddels al volkomen afgeschreven hadden te bestaan. De score blijft wel laag, je moet er wel een beetje je best voor doen om de peroxide afnemers te lokaliseren.
Genoeg over uiterlijkheden, hoe is de Rus in de omgang?
Men lijkt op het eerste gezicht ontoegankelijk. Gezichten zijn weinig expressief, men maakt een wat gehaaste indruk. Mooi is het om te zien hoe dun het ijs is en men een complete omschakeling maakt bij het eerste contact. Het aanspreken van iemand op

straat om de weg te vragen -volgens ons de beste manier om ergens te geraken of om een nog betere suggestie aangereikt te krijgen- is ronduit leuk in Rusland. Men stopt, hoort je aan, tracht je te begrijpen en helpt je naar vermogen. Meer dan eens wist de aangesproken persoon ons niet te helpen, maar verzocht ons even te wachten terwijl hij of zij het aan iemand anders kon vragen. Een jongeman op een plein stapte zelfs een winkel binnen om daar even te gaan vragen waar we moesten zijn.
De hotel beheerster van ons hotel in St. Petersburg is uit het zelfde hout gesneden. Op een vraag waar goed traditioneel Russisch gegeten kan worden komt er een kaart op de bali en een notitieboekje waar ze na enig nadenken en bellen een paar adressen in op schrijft. Wel even komen vertellen hoe het was he! Bij onze terugkomst krijgen we koffie en ontkomen we er niet aan onze eerste indrukken van de stad met haar te delen. Ronduit hartelijk.
Met het winkelpersoneel is het contact vaak wat stroever. Men lijkt zich al snel wat ongemakkelijk te voelen als zich een taalprobleem voordoet, wat jammer is. Gelukkig zijn er ook velen die er makkelijk overheen stappen en een papiertje en pen pakken om een en ander te verduidelijken.
Dit prettige toegankelijke gedrag hebben we ook ver buiten de stad ervaren, ter illustratie een beschrijving van ons bezoek aan een piepkleine truckstop in niemandsland:
We komen binnen, bekijken de kaart en bemerken dat deze volledig in cyrillisch schrift is.
Liz dus terug naar de auto, het ‘hoe zeg ik het in …’ boekje halen. Na 10 minuten puzzelen hebben we een omschrijving van een gerecht, maar hebben nog geen idee waar het over gaat. De gastvrouw schuift aan, ontfermt zich over het boekje en met veel gelach over en weer beginnen we ergens te komen. Een binnen gekomen jonge chauffeur is ook inmiddels door haar aan z’n jas getrokken en doet vrolijk mee. De kokkin die het tafereel even aan heeft gezien komt met een paar ingredienten aan lopen om te laten zien wat ze voor ons maken kan.

Dit soort momenten laat je weer even zien hoe mooi de wereld kan zijn.

Het Soviet regime heeft nog wel enige diepe sporen achter gelaten die nog jaren nodig zullen hebben om te vervagen. Dat is nog het beste te merken als iets niet helemaal loopt zoals het zou moeten, even snel ingrijpen en zelf de verantwoording nemen om met een oplossing te komen is er vaak niet bij. Dat fenomeel zien wij bijvoorbeeld als we bij een hotel aan komen de dag voor onze eigenlijke reservering is. Al snel staan er 4 kakelende kippen voor ons die naarsig naar de telefoon grijpen etc, etc.
Ook later in een ander hotel waar de internet aansluiting niet blijkt te functioneren en ik graag mijn extra betaling hiervoor terug wil, stuiten we op een betonnen muur. Tot twee niveau’s hoger in rang moet er aan te pas komen om het luttele bedrag te retourneren.

Al met al, ons beeld -hoe beknopt dan ook- van de Russen: Best makkelijk in de omgang, toegankelijk en hulpvaardig. Niet altijd even zelfstandig helaas. Ze hebben ons een

welkom gevoel gegeven wat voor ons van goede waarde is. Onveilig hebben wij ons niet gevoeld, integendeel.
Ook tijdens het wild kamperen of het slapen op truckstops hebben we geen vervelende ervaringen opgedaan en hoewel diverse uitrustingstukken (de tent, sneeuwschep, tas met sneeuwschoenen, etc) aan de buitenzijde van ons voertuig bevestigd zijn hebben we niet een keer gemerkt dat iemand er ook maar enige interesse in had.
Wat de bevolking betreft hoeft Rusland voor niemand een drempel te zijn het land te bezoeken. Wij zullen er zeker weder keren.

PageLines